Ειδική Καλλιτεχνική Αγωγή σε Εκπαιδευτικές Δομές & Χώρους Πολιτιστικής Αναφοράς (16/11/2020)

Έναρξη: 16/11/2020 – Λήξη: 27/6/2021

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

Αποτελεί κοινή παραδοχή ότι η ενσωμάτωση των Tεχνών έχει εμβληματικά θετική επίδραση στους/στις μαθητές/τριες με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες. Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες η ενσωμάτωση των Τεχνών στην εκπαίδευση θεωρείται εμβληματικής σημασίας καθώς ο ενεργός ρόλος του/της μαθητή/τριας αλλά και η σύνδεσή του/της με τη σχολική ζωή και την ζωή εκτός σχολείου επιστρέφει πολλά και ωφέλιμα αποτελέσματα. Ερευνητικά ευρήματα υπογραμμίζουν ότι τα παιδιά με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες συμπεριφέρονται και αντιδρούν μέσα από μια ποικιλία τρόπων. Οι Τέχνες μπορούν να συμβάλλουν σε μια αξιοσημείωτη γνωστική και συμπεριφοριστική εξέλιξη, είτε ο μαθητής ανήκει στο Φάσμα του Αυτισμού, είτε έχει Σύνδρομο Down, μαθησιακές δυσκολίες κλπ. Η Τέχνη, εν γένει, μπορεί να αξιοποιηθεί ως ένα χρήσιμο εργαλείο, προκειμένου να βοηθηθούν οι μαθητές/τριες όλων των ειδικών εκπαιδευτικών Αναγκών.

Το συγκεκριμένο πρόγραμμα της Ειδικής Καλλιτεχνικής Αγωγής προσφέρει ένα υψηλού επιπέδου δια βίου επιμορφωτικό πρόγραμμα με γνώσεις και εφόδια σε θεωρητικό και πρακτικό επίπεδο (μέσα από την on line παρακολούθηση και τον σχεδιασμό μικροδιδασκαλιών), οι οποίες θεωρούνται προαπαιτούμενες, προκειμένου οποιοσδήποτε ασχολείται με την εκπαίδευση και την φροντίδα παιδιών και ατόμων με αναπηρία, να μπορεί να ανταποκριθεί και να ασκηθεί στον σχεδιασμό και την ανάπτυξη αντίστοιχου εκπαιδευτικού πλαισίου. Εξετάζει βασικές έννοιες της Ειδικής Αγωγής, εισάγει στο χώρο της ειδικής ενταξιακής αγωγής και συνεκπαίδευσης και εξετάζει ένα ευρύ φάσμα δραστηριοτήτων για τις ανάγκες ατόμων με μαθησιακές δυσκολίες (π.χ. Διαταραχές στο φάσμα του Αυτισμού, προβλήματα ακοής και όρασης). Εστιάζει στη δημιουργία διαφοροποιημένων σχεδίων μαθημάτων σε μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, αλλά και στην εφαρμογή των αρχών του Καθολικού Σχεδιασμού για την μάθηση. Επιπρόσθετα, δίνει έμφαση στην αποτελεσματική και ανεμπόδιστη εκπαίδευση των ατόμων με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες και αναπηρία μέσω της αξιοποίησης των Τεχνών στην Εκπαίδευση αλλά και στην αξία της συνεργασία εκπαιδευτικών και επαγγελματιών ειδικής αγωγής και εκπαίδευσης.

Μέσα από τη μελέτη των συγκεκριμένων διδακτικών ενοτήτων, θα παρουσιαστούν οι παιδαγωγικές μέθοδοι και οι αποτελεσματικές πρακτικές που μπορούν να ακολουθηθούν τόσο στο σχολείο όσο και στο σπίτι, προκειμένου η υποστήριξη των ατόμων με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες να είναι επιτυχής, λαμβάνοντας υπόψη όλες τις απαραίτητες παραμέτρους. Οι διδακτικές ενότητες κατηγοριοποιούνται σε δύο θεματικά πεδία: Ειδικά Παιδαγωγικά Ι: Το πλαίσιο & Ειδικά Παιδαγωγικά ΙΙ: Εξειδικευμένες θεματικές & Πρακτικές

 

ΜΑΘΗΣΙΑΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ:

Με την ολοκλήρωση του προγράμματος, ο/η επιμορφούμενος/η θα είναι σε θέση να:

  • να διδάσκουν με μεγαλύτερη ευελιξία και αποτελεσματικότητα μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή / και αναπηρία,
  • να διαχειριστούν μία σχολική τάξη που περιλαμβάνει τους παραπάνω μαθητές,
  • να δημιουργήσουν σχέδια διδασκαλίας για συγκεκριμένες μορφές Τεχνών,
  • να χρησιμοποιούν διαφοροποιημένες προσεγγίσεις, για να έχουν αποτελεσματικότητα σε μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή / και αναπηρία,
  • να αμφισβητούν τις παιδαγωγικές προσεγγίσεις όπως αυτές αποτυπώνονται στη σχετική νομοθεσία σε διαφορετικά χρονικά σημεία,
  • να ενσωματώνουν τα Ψηφιακά Μέσα στα Προγράμματα Σπουδών και στην καθημερινή εκπαιδευτική πρακτική είτε μέσα στο σχολικό πλαίσιο είτε εξατομικευμένα
  • να εξοικειωθούν με μορφές διδασκαλίας και εκπαιδευτικά λογισμικά με έμφαση στις Τέχνες,
  • να γνωρίσουν τη φιλοσοφία της θεραπείας μέσω των εικαστικών (art therapy) και τη συμβολή του θεάτρου, της μουσικής, των εικαστικών τεχνών, του χορού στην Ειδική Αγωγή,
  • να σχεδιάζουν διδακτικές προσεγγίσεις για την καλλιτεχνική εκπαίδευση (art therapy, Μουσική, Χορό),
  • να γνωρίζουν τις βασικές αρχές, τους στόχους και τα μέσα της Μουσικοκινητικής Αγωγής και πως αυτά συνάδουν με την Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση
  • να εφαρμόσουν τη δημιουργικότητα στην καλλιτεχνική ανάπτυξη
  • να αποκτήσουν απαραίτητη γνώση, δεξιότητες και εμπιστοσύνη στο σχεδιασμό και ανάπτυξη περιβαλλόντων δημιουργικότητας και συνεργασία σε μικρές και μεγαλύτερες ομάδες, σε συγκεκριμένο χώρο και διαδικτυακά,
  • να κατασκευάσουν μια σύνθετη μέθοδο διδασκαλίας, μέσα από ένα πλαίσιο προσωπικής δημιουργίας, το οποίο αρμόζει σε κάθε περίπτωση με σκοπό τη θεραπευτική διάσταση της τέχνης,
  • να αυτοαξιολόγησουν και να επανασχεδιάσουν την εκπαιδευτική διαδικασία της πρόβας του φωνητικού συνόλου με βάση την εξέλιξη των παιδιών με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες,
  • να προβληματιστούν σε ζητήματα που χρειάζεται να ερευνηθούν στη Ειδική Καλλιτεχνική Αγωγή.
  • Θέματα Προγράμματος Σπουδών και λοιπά Επιστημονικά θέματα

Δρ. Μαρία Αργυρίου
Email: m.argyriou@aegean.gr

  • Θέματα Οικονομικής και Διοικητικής Διαχείρισης

Γραμματεία Προγραμμάτων Δια Βίου Μάθησης
Τηλέφωνο: 22410 99424-5-6 (Δευτέρα-Παρασκευή, 10:00-18:00)
Email:  e-epimorfosi@aegean.gr

Μεθοδολογία Υλοποίησης:

Η μαθησιακή διαδικασία ελέγχεται αποκλειστικά από τον εκπαιδευόμενο ο οποίος θα μπορεί να επιλέξει τόσο την ώρα πρόσβασης όσο και τον συνολικό χρόνο που διαθέτει κάθε φορά στην μαθησιακή διαδικασία. Πρόκειται δηλαδή για μία ιδιαίτερη ευέλικτη μεθοδολογία που προσαρμόζεται στις ανάγκες του εκπαιδευόμενου. Η εκπαιδευτική διαδικασία περιλαμβάνει:
• Μελέτη κειμένων που έχουν γραφτεί ειδικά για το πρόγραμμα και δίνουν την ουσία των γνώσεων και την απαραίτητη πληροφόρηση απλά και συνοπτικά
• Παρακολούθηση παρουσιάσεων με power-point
• Test αξιολόγησης
• Μικροδιδασκαλίες σε μορφή video
• Τελική αξιολογική εργασία

Μέθοδοι Αξιολόγησης & Κριτήρια Απόδοσης Πιστοποιητικού Επιμόρφωσης

Ο/Η εκπαιδευόμενος/η, αφού ολοκληρώσει τη μελέτη της εκάστοτε διδακτικής ενότητας, καλείται να υποβάλει ηλεκτρονικά το αντίστοιχο τεστ. Τα τεστ περιλαμβάνουν ερωτήσεις αντιστοίχισης ορθών απαντήσεων, πολλαπλής επιλογής, αληθούς/ψευδούς δήλωσης, ή upload, όπου ο εκπαιδευόμενος θα πρέπει να διατυπώσει και να επισυνάψει την απάντησή του.
Το εκπαιδευτικό υλικό προσφέρεται σε ψηφιακή μορφή και θα βρίσκεται αναρτημένο σε ειδική ιστοσελίδα στην οποία οι εκπαιδευόμενοι θα έχουν αποκλειστική πρόσβαση με χρήση κωδικών. Η αξιοποίησή του είναι άμεση καθώς η μορφή στην οποία προσφέρεται είναι άμεσα εκτυπωμένη από τον/την συμμετέχοντα/ούσα.

Χρήσιμες Πληροφορίες για την Εκπαιδευτική Διαδικασία:

  • Δείτε εδώ τον Οδηγό του Προγράμματος
  • Δείτε εδώ το χρονοδιάγραμμα των μαθημάτων
  • Δείτε εδώ το πρότυπο του Πιστοποιητικού Επιμόρφωσης καθώς και του Συμπληρώματος Πιστοποιητικού.

Χρήσιμες Πληροφορίες για Οικονομικά Θέματα:

  • Δυνατότητα τμηματικής καταβολής των διδάκτρων σε 3 δόσεις
  • Δείτε εδώ όλες τις κατηγορίες εκπτώσεων
Share
Διδακτικές Ενότητες Προγράμματος
  1. Η Τέχνη ως «εργαλείο» ένταξης στην Ειδική Αγωγή

    Αποτελεί παραδοχή πλέον πως η ενσωμάτωση των τεχνών έχει μια εμβληματικά θετική επίδραση στους μαθητές με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες. Σύμφωνα με επιστημονικές μελέτες η ενσωμάτωση των τεχνών στην εκπαίδευση είναι εξαιρετικά μεγάλης σημασίας καθώς ο ενεργός ρόλος του μαθητή αλλά και η σύνδεσή του με τη σχολική ζωή και την ζωή εκτός σχολείου επιστρέφει πολλά και ωφέλιμα αποτελέσματα. Η έρευνα έχει καταδείξει ότι τα παιδιά με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες συμπεριφέρονται και αντιδρούν μέσα από μια ποικιλία τρόπων. Η τέχνη μπορεί να συμβάλλει σε μια αξιοσημείωτη γνωστική εξέλιξη είτε ο μαθητής ανήκει στο Φάσμα του Αυτισμού είτε έχει Σύνδρομο Down, μαθησιακές δυσκολίες κλπ. Η τέχνη μπορεί να αξιοποιηθεί ως ένα χρήσιμο εργαλείο, προκειμένου να βοηθηθούν οι μαθητές όλων των Ειδικών Εκπαιδευτικών Αναγκών. Ο Eisner αναλύει πως οι αισθήσεις, μέσω της επαφής με την τέχνη, καλλιεργούν την ικανότητα της συναίσθησης και της συνείδησης και συμβάλλουν στη διερεύνηση και ανακάλυψη του κόσμου, των σχέσεων, της επικοινωνίας και της κοινωνικής λειτουργικότητας, πραγματοποιώντας σύνδεση της τέχνης με τις αισθήσεις, τη μάθηση, την αισθητική, τον πολιτισμό και το αναλυτικό πρόγραμμα σπουδών. Η επαφή με κάθε μορφή τέχνης εκτός από την αισθητική εμπειρία που προσφέρει στο άτομο, συμβάλλει καθοριστικά στην ανάπτυξη πνευματικών δεξιοτήτων οι οποίες αντανακλώνται και στη διαχείριση πρακτικών ζητημάτων. Στόχος της θεματικής ενότητας είναι η αξιοποίηση της τέχνης στην εκπαίδευση μαθητών με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες έτσι ώστε οι δεξιότητές τους να αναπτυχθούν μέσα από τη φαντασία, τη συναίσθηση και τη δική τους έκφραση. Θα γίνει αναφορά στο ρόλο της Εικαστικής Θεραπείας στην Ειδική Εκπαίδευση και θα δοθούν ιδέες και προτάσεις αξιοποίησης τεχνικών της Εικαστικής Θεραπείας στην τάξη για μαθητές Ειδικής Αγωγής και γενικής εκπαίδευσης.

    Συνεδρίες
    Η θεραπευτική διάσταση της τέχνης
    Τέχνη και Εκπαίδευση
  2. Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα

    Η δημιουργικότητα είναι η πιο σημαντική ηγετική ικανότητα για τη διαχείριση της αυξανόμενης πολυπλοκότητας και της σύγχυσης του 21ου αιώνα. Οι δεξιότητες δημιουργικότητας και φαντασίας αποτελούν τις κατευθυντήριες αρχικές συνθήκες για το επόμενο στάδιο, από την ιδέα στην πράξη. Η φαντασία είναι πιο σημαντική από τη γνώση, πίστευε ο Αϊνστάιν, καθώς ξεπερνάει τα όρια της ανθρώπινης λογικής και πραγματικότητας. Η συνεργατικότητα και η δημιουργικότητα είναι τα βασικά προσόντα για την αλλαγή επαναλαμβανόμενων καταστάσεων, υποστήριζε ο Σερ Κεν Ρόμπινσον. Ο Πιαζέτ αναφέρεται στον σκοπό της εκπαίδευσης: οι άνθρωποι θα πρέπει να είναι δημιουργικοί, εφευρετικοί και εξερευνητές, να διαθέτουν κριτική σκέψη και να μην αποδέχονται, ό, τι τους προσφέρεται. Καθώς η πληροφορία σήμερα είναι στα δάχτυλά μας οποιαδήποτε στιγμή θελήσουμε, σύγχρονα και ασύγχρονα, με διαφορετικά περιβάλλοντα μάθησης που κυμαίνονται από περιβάλλοντα μεικτής και επαυξημένης πραγματικότητας αλλά και στην τάξη, η δημιουργική μάθηση προσφέρει ικανότητες διευθέτησης και διαχείρισης της εργασίας και διαβίωσης. Επίσης, η ομαδική σκέψη και η πράξη έξω από το κουτί την εποχή των νέων τεχνολογιών είναι απαραίτητη για την την αντιμετώπιση της σημερινής κρίσης και την τόνωση της παγκόσμιας οικονομίας. Η Εισαγωγή στη Δημιουργικότητα στοχεύει στην παροχή των ειδικών γνώσεων, μεθοδολογιών και εργαλείων συνεργατικής νοημοσύνης για δημιουργική συν-εργασία σε συνδυασμό με την πρακτική εφαρμογή τους στην καινοτομία. Καινοτομία είναι η διαδικασία μετατροπή μιας νέας ιδέας σε προϊόν ή υπηρεσία που θα διατεθεί στην αγορά ή σε ανάπτυξη νέων ή βελτιωμένων διαδικασιών. Η καινοτομία είναι η ανάπτυξη της νέας ιδέας που οδηγεί σε επιτυχία και διευρυμένη χρήση. Σε πολύ λίγο χρονικό διάστημα ο/η συμμετέχων/ουσα αποκτά ανταγωνιστικό πλεονέκτημα ενεργοποιώντας την ενσυνείδητη οξυδέρκειά του μέσω της δημιουργικότητας. Η αξιοποίηση της δημιουργικότητας και επινοητικότητας είναι δυνατή με την πρακτική εφαρμογή των δημιουργικών δυνάμεων σε όλους όσους τη χρειάζονται, όχι μόνο στους ειδικούς.

    Συνεδρίες
    Δημιουργικότητα: Γνώρισε τον δημιουργικό εαυτό σου
    Καλλιτεχνική ανάπτυξη και δημιουργικότητα
    Το δημιουργικό περιβάλλον ως χώρος ανάπτυξης νέων ιδεών: Σχεδιασμός και ανάπτυξη δημιουργικών περιβαλλόντων
    Δημιουργικότητα και καινοτομία: Από τη θεωρία στην πράξη
  3. Η ευρωπαϊκή πολιτική για την ανάπτυξη καλλιτεχνικών projects με έμφαση στην συνεκπαίδευση

    Τα προγράμματα Συνεκπαίδευσης περιλαμβάνουν μία ευρεία τυπολογία με ειδικό περιεχόμενο όπως η διοργάνωση καλλιτεχνικών δραστηριοτήτων που αποσκοπούν, αφενός, στην καλλιέργεια στάσεων αποδοχής της διαφορετικότητας και, αφετέρου, στην ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων. Στα παραπάνω συμβάλλει η διεξαγωγή κοινών προγραμμάτων Σχολικών Δραστηριοτήτων (Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης, Αγωγής Υγείας, Πολιτιστικών Θεμάτων) και προγραμμάτων Αγωγής Σταδιοδρομίας καθώς και η σύμπραξη σε Ευρωπαϊκά Προγράμματα (Erasmus+, eTwinningκ.ά.), με στόχο: α) την καλλιέργεια και ενδυνάμωση κοινωνικών, γλωσσικών, επικοινωνιακών, διαπροσωπικών και κινητικών δεξιοτήτων, β) τη βελτίωση του αυτό-συναισθήματος και γ) την αύξηση της επιθυμίας και του ενδιαφέροντος για μάθηση. Ως εκ τούτου, θεωρείται ιδιαίτερης σημασίας με πρόσθετο ειδικό βάρος παραγωγής εκπαιδευτικού ποιοτικού έργου, η διεξαγωγή προγραμμάτων ένταξης και συμμετοχής μαθητών/τριών ΣΜΕΑΕ σε συγκεκριμένα γνωστικά αντικείμενα. Η ανάπτυξη καλλιτεχνικών projects με έμφαση στη Συνεκπαίδευση, υπογραμμίζει εμφαντικά την πρακτική διάσταση της αλληλεπίδρασης των προγραμμάτων για την πραξιακή μάθηση μέσα από ένα συνδυασμό διαφορετικών μαθησιακών προτύπων (όπως, για παράδειγμα, η συνδιδασκαλία ενός θεωρητικού μαθήματος (γενικό σχολείο) και του εργαστηριακού μέρους σε εργαστήριο (της ΣΜΕΑΕ). Η ενδεδειγμένη μεθοδολογία των προγραμμάτων συνεκπαίδευσης αξιοποιεί στρατηγικές και μεθόδους όπως η συνεργατική διδασκαλία, η διαφοροποίηση της διδασκαλίας, η μέθοδος project, η μέθοδος επίλυσης προβλήματος, η μελέτη πεδίου, η ανακαλυπτική μάθηση, η μάθηση μέσω τεχνών, κ.α. που διασφαλίζουν την πρόσβαση και την ενεργή συμμετοχή όλων των εμπλεκομένων στην εκπαιδευτική διαδικασία.

    Συνεδρίες
    Ευρωπαϊκή Πολιτική & Συνεκπαίδευση για την Αγωγή Υγείας σε εκπαιδευτικούς χώρους Γενικής & Ειδικής Αγωγής
    Παραδείγματα αναφοράς ανάπτυξης καλλιτεχνικών projects
  4. Σύντομη Ιστορική Αναδρομή στην Ειδική Αγωγή και Εκπαίδευση

    Η προσέγγιση της ειδικής αγωγής κι εκπαίδευσης μπορεί να γίνει από διαφορετικές οπτικές, ανάλογα με την επιστήμη που το προσεγγίζει, αλλά και το συγκεκριμένο κοινωνικο-πολιτι(στι)κό συγκείμενο, όπως αυτό αποτυπώνεται και στην εκάστοτε σχετική νομοθεσία. Η συγκεκριμένη διδακτική ενότητα έχει ως στόχο αρχικά να παρουσιάσει τα πρώτα στάδια της ειδικής αγωγής κι εκπαίδευσης μέσα από παραδείγματα επιστημόνων προερχόμενων κυρίως από το χώρο της ιατρικής επιστήμης. Στη συνέχεια η παρουσίαση της σύντομης ιστορικής αναδρομής από τα σημαντικά ιδρύματα, φορείς και τους/τις παιδαγωγούς (κυρίως) που τα ηγήθηκαν επιδιώκει στην κατανόηση από τους συμμετέχοντες/ουσες εκπαιδευόμενους/ες του οράματος μεμονωμένων ατόμων της ειδικής αγωγής κι εκπαίδευσης και την αλληλεπίδρασή τους με τις συνθήκες της εποχής. Για το λόγο αυτό παρατίθενται σημαντικοί σταθμοί στη φιλοσοφία της ειδικής αγωγής και στη συνέχεια αναπτύσσεται η σχετική νομοθεσία στην εκπαίδευση τα τελευταία χρόνια. Επιδιωκόμενο αποτέλεσμα είναι η απόκτηση από τους/τις συμμετέχοντες/ουσες εκπαιδευόμενους/ες συνολικής αντίληψης αναφορικά με τους κοινωνικο-πολιτιστικούς, ιστορικούς και πολιτικούς παράγοντες που επιδρούν στη διαμόρφωση της φιλοσοφίας της ειδικής αγωγής κι εκπαίδευσης.

    Συνεδρίες
    Ιστορικοί σταθμοί στην Ειδική Αγωγή κι Εκπαίδευση
    Νομοθεσία αναφορικά με την Ειδική Αγωγή κι Εκπαίδευση
  5. Καλλιτεχνική ανάπτυξη νηπίων και παιδιών με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες: Ερευνητικές Προσεγγίσεις

    Η Ειδική Αγωγή παρουσιάζει σηµαντική ανάπτυξη τα τελευταία χρόνια στη χώρα µας καθώς το νοµικό πλαίσιο έχει εκσυγχρονιστεί και εναρµονισθεί µε την Ευρωπαϊκή πολιτική για την καταπολέμηση του κοινωνικού αποκλεισμού και την ενσωμάτωση των µαθητών µε ειδικές ανάγκες µέσα στα κοινά σχολεία. Έχουν, επίσης, δηµιουργηθεί αρκετές και διαφορετικές σχολικές δοµές, όπως για παράδειγµα τα Τµήµατα Ένταξης µέσα στα σχολεία της γενικής εκπαίδευσης, τα Ειδικά Σχολεία για διάφορες κατηγορίες µαθητών µε ειδικές ανάγκες, τα Προγράµµατα Συνεκπαίδευσης, τα Εργαστήρια Ειδικής Επαγγελµατικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης, τα TEE Ειδικής Αγωγής, τα Κέντρα ∆ιάγνωσης, Αξιολόγησης και Υποστήριξης των Μαθητών µε Ειδικές Ανάγκες, κλπ. Ακόµα έχουν υλοποιηθεί πολλά προγράµµατα ευαισθητοποίησης, επιµόρφωσης και εξειδίκευσης των εκπαιδευτικών πρωτοβάθµιας και δευτεροβάθµιας εκπαίδευσης στη διδασκαλία µαθητών µε διαφορετικές ειδικές ανάγκες. Λαμβάνοντας υπόψη τα παραπάνω, στη συγκεκριμένη διδακτική ενότητα, οι εκπαιδευτικοί διεξάγουν έρευνα ακολουθώντας μια γενική αλληλουχία διαδικασιών, από την αρχική αναγνώριση ενός ερευνητικού προβλήματος για την καλλιτεχνική εκπαίδευση μέχρι και πριν τη συγγραφή μίας έρευνας. Αυτό σημαίνει ότι η κατανόηση της αλληλουχίας των ερευνητικών σταδίων θεωρείται κομβική για την εκπόνησή της, με δεδομένο τη συμπερίληψη εννοιών και ιδεών μέσα στο πλαίσιο της Ειδικής Αγωγής. Παρουσιάζονται ποσοτικοί και ποιοτικοί ερευνητικοί σχεδιασμοί ή διαδικασίες που αποτελούν το ρεπερτόριο του εκπαιδευτικού ερευνητή στις ποσοτικές, στις ποιοτικές και στις συνδυαστικές εφαρμογές έρευνας με ειδική θεματολογία και μελέτη ερευνητικών κειμένων για την καλλιτεχνική εκπαίδευση.

    Συνεδρίες
    Ζητήματα παράθεσης βιβλιογραφικών αναφορών
    Τυπολογία και είδη έρευνας
    Μεθοδολογία Έρευνας
    Ζητήματα δεοντολογίας της έρευνας
  6. Mαθητές/τριες με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες

    Στο σχολικό περιβάλλον οι μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή/ και με αναπηρία αποτελούν μια ανομοιογενή ομάδα μαθητών με ιδιαίτερο μαθησιακό προφίλ, διαφορετικό επίπεδο σχολικής ετοιμότητας και ενδιαφέροντα που διαμορφώνονται τόσο από τις δυνατότητες όσο και από τις αδυναμίες τους. Στην ενότητα αυτή αποσαφηνίζονται οι ορισμοί που η επιστημονική κοινότητα έχει δώσει σχετικά με τις κατηγορίες των ειδικών εκπαιδευτικών αναγκών και το πώς οριοθετείται η έννοια της αναπηρίας. Παράλληλα, θα δοθεί έμφαση στα χαρακτηριστικά της κάθε ομάδας μαθητών, ώστε ο εκπαιδευτικός να μπορεί να σχεδιάζει τη διδασκαλία του, για να είναι αποτελεσματική και ευχάριστη για τους μαθητές εγείροντάς τους το ενδιαφέρον και να μπορεί να αξιοποιεί τα ταλέντα τους αμβλύνοντας τις αδυναμίες τους. Επίσης, θα επισημανθεί ιδιαίτερα η χρηστικότητα των τεχνών, και ειδικότερα της μουσικής, στην καθημερινή διδακτική πρακτική, ώστε να βοηθούνται οι μαθητές αυτοί να κατανοούν τα γνωστικά αντικείμενα με διαφοροποιημένες προσεγγίσεις, με απώτερο επιθυμητό στόχο να έχουμε σημαντικά μαθησιακά αποτελέσματα και να ελαχιστοποιηθεί η μαθητική διαρροή.

    Συνεδρίες
    Μαθητές με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ή/ και αναπηρία
    Ειδικές Μαθησιακές Δυσκολίες
  7. Παιδαγωγική της Συμπερίληψης και Διαφοροποιημένη διδασκαλία

    Από τις αρχές σχεδόν της δεκαετίας του ΄90 μια φιλοσοφία της «συμπερίληψης» (inclusion) με τις συσχετιζόμενες σημασίες της έχει αρχίσει να αναπτύσσεται σε πολλά μέρη του κόσμου (UNESCO, 1996). O όρος συμπερίληψη εμφανίζεται σε αρκετά διεθνή φόρα διαμόρφωσης της εκπαιδευτικής πολιτικής και δημιουργεί μια πρωτοφανή ευκαιρία για βελτίωση της ζωής παιδιών με διάφορες δυσκολίες. Η συμπεριληπτική εκπαίδευση (Inclusive Education) είναι μια διαδικασία ή πολιτική αλλαγής στη λειτουργία του σημερινού σχολείου. Προσδίδει έμφαση στην ενεργό συμμετοχή όλων των παιδιών στα σχολικά δρώμενα (δηλαδή στην ενεργό συμμετοχή όλων στη γενική ακαδημαϊκή και κοινωνική ζωή) προκειμένου να υπάρξουν αυξημένα μαθησιακά αποτελέσματα και προϋποθέσεις για την κοινωνική τους ανάπτυξη. Αυτό απαιτεί αλλαγές στο αναλυτικό (και κοινωνικό) πρόγραμμα αλλά και στον τρόπο με τον οποίο αυτό εφαρμόζεται στο γενικό σχολείο. Μία σημαντική ώθηση σε αυτόν τον στόχο δίνει η διαφοροποιημένη προσέγγιση της διδασκαλίας, η οποία προτείνει τη διαφοροποιημένη επεξεργασία του εκάστοτε γνωστικού αντικειμένου, τη διαφοροποίηση του σχολικού περιβάλλοντος, ώστε να είναι προσβάσιμο και λειτουργικό για όλους τους μαθητές και τέλος εστιάζει στη διαφοροποίηση της αξιολόγησης, η οποία στρέφεται προς τη μάθηση και ειδικότερα των τρόπων που χρησιμοποιούνται για την επίτευξή της και όχι αποκλειστικά στην ποσοτική αποτίμηση της απόδοσης του μαθητή

    Συνεδρίες
    Συμπεριληπτική εκπαίδευση
    Διαφοροποιημένη διδασκαλία
  8. Εργαλεία Αξιολόγησης και Προγράμματα Παρέμβασης στην Ειδική Αγωγή

    Η διεθνής και η ελληνική εμπειρία έχουν δείξει ότι η εξέλιξη της τεχνολογίας στην ανάπτυξη εργαλείων αξιολόγησης και προγραμμάτων παρέμβασης έχει αξιοποιήσει επιτυχώς την εκπαιδευτική θεωρία και έρευνα. Προϋπόθεση για την γόνιμη παιδαγωγική τους αξιοποίηση στην εκπαιδευτική καθημερινότητα είναι η επιμόρφωση των εκπαιδευτικών σε μια ανανεωτικού τύπου διδασκαλία. Η προσέγγιση του διδακτικού αντικειμένου αναπλαισιώνεται μέσα από μια πολυσημειωτική διάσταση που μετασχηματίζει την παραδοσιακή διδασκαλία σε μια διδασκαλία τύπου project. Ο εκπαιδευτικός ενεργοποιεί μια καινοτόμα και προοδευτική ταυτότητα παρέχοντας πολυτροπικότητα στην διδασκαλία του αλλάζοντας δραστικά το γνωστό σχήμα «Παράδοση της ύλης-Ερώτηση-Απάντηση-Αξιολόγηση». Για να συμβεί αυτή η αλλαγή δεν αρκεί οι εκπαιδευτικοί να γνωρίζουν απλώς κάποια λογισμικά αλλά είναι απαραίτητο να ξεφύγουν από την λογική των βιβλίων και να εγκαταλείψουν για λίγο την πιστή προσήλωση στο εγχειρίδιο περνώντας σε νέες μορφές εργασίας όπως η ομαδική εργασία αναπτύσσοντας διαφορετικές και ανάλογα με την περίπτωση στρατηγικές. Το υλικό που παρουσιάζεται στην Ενότητα έχει στόχο την ανάπτυξη προβληματισμού που θα ισορροπεί ανάμεσα στη θεωρία και πράξη και παρέχει παραδείγματα δημιουργικής αξιοποίησης.

    Συνεδρίες
    ΛΑΜΔΑ
    KAHOOT
    NVDA- ΜΕΓΕΘΥΝΤΙΚΟΣ ΦΑΚΟΣ
    ΕΠΙΤΕΛΩ
  9. Οι Παραστατικές Τέχνες στην Ειδική Αγωγή

    Οι παραστατικές τέχνες του θεάτρου, του χορού και της μουσικής αποτελούν μια δημιουργική διαδικασία, η οποία έχει ως βασική συνιστώσα την συμμετοχική βιωματική εμπειρία των συμμετεχόντων. Όσον αφορά τις τρεις αυτές παραστατικές τέχνες υφίσταται και μια επιπλέον περίπτωση, να μπορεί να πραγματοποιηθεί η δημιουργική συνδυαστική χρήση τους. Σκοπός των μαθημάτων είναι η διερεύνηση του τρόπου με τον οποίο οι παραστατικές τέχνες του θεάτρου, του χορού και της μουσικής μπορούν να συμβάλλουν στον τομέα της Ειδικής Αγωγής. Πιο αναλυτικά, οι συνεδρίες στοχεύουν στην εύρεση των μεθόδων, των πρακτικών εφαρμογών και των λειτουργικών εργαλείων, μέσου των οποίων οι τρεις τέχνες, μπορούν συνδυαστικά ή μη να ενισχύσουν, όχι μόνο την βιωματική εμπειρία των συμμετεχόντων στον τομέα της Ειδικής Αγωγής, αλλά και να οδηγήσουν σε μια θεραπευτική διάσταση της τέχνης. Κατά τη διάρκεια των μαθημάτων ερευνάται ο τρόπος, κατά τον οποίον, τα λειτουργικά εργαλεία μπορούν να υιοθετηθούν, προκειμένου να οδηγηθούμε σε μια δημιουργική διαδικασία με τη συμμετοχή των συμμετεχόντων της εκάστοτε ειδικής ομάδας. Ειδικότερα, στις συνεδρίες αναλύονται οι τρόποι προσέγγισης, καθώς και η ανίχνευση των εκφραστικών μέσων όσον αφορά το θέατρο και τις διαφορετικές προεκτάσεις της γλώσσας που μπορούν να υιοθετηθούν, τον χορό, την κινησιολογία και τη μουσική. Διαπιστώνεται ότι με την υιοθέτηση συγκεκριμένων μεθόδων, πρακτικών εφαρμογών και λειτουργικών εργαλείων μπορεί να υπάρξει πλήρης εφαρμογή του συνδυασμού των παραστατικών τεχνών του θεάτρου, του χορού και της μουσικής στην Ειδική Αγωγή, οδηγώντας σε μια νέα εμπειρία μέσω μιας ολοκληρωμένης δημιουργικής διαδικασίας. Στη βάση αυτή προτείνεται οι παραστατικές τέχνες του θεάτρου, του χορού και της μουσικής μέσω τη συνύπαρξής τους να βρουν εφαρμογή σε σχολεία και σε τμήματα ειδικής αγωγής.

    Συνεδρίες
    Εισαγωγή στις Παραστατικές Τέχνες του Θεάτρου, του Χορού και της Μουσικής
    Μέθοδοι, Πρακτικές Εφαρμογές και Λειτουργικά Εργαλεία Ι
    Μέθοδοι, Πρακτικές Εφαρμογές και Λειτουργικά Εργαλεία ΙΙ
    Καλλιτεχνική Δημιουργική διαδικασία
  10. Ειδική Μουσική Παιδαγωγική: Μεθοδολογίες παρέμβασης

    Σε ένα εκπαιδευτικό περιβάλλον ένταξης, η διαφορετικότητα υποστηρίζεται στη βάση της ύπαρξης ατομικών διαφορών των μαθητών. Η νέα τάση της Ειδικής Παιδαγωγικής επιστήμης δεν αρκείται στην ταξινόμηση και κατάταξη παιδιών σε διαφορετικά σχολεία αλλά επιδιώκει την ανάδειξη των ατομικών ικανοτήτων των μαθητών. Το Εξατομικευμένο Εκπαιδευτικό Πρόγραμμα (ΕΕΠ) ή Εξατομικευμένο Πρόγραμμα Εκπαίδευσης (ΕΠΕ) δημιουργείται με βάση την παιδαγωγική αρχή της εξατομίκευσης και συντάσσεται από την διεπιστημονική ομάδα μετά την διαγνωστική αξιολόγηση του μαθητή από τους αρμόδιους φορείς. Στην επίτευξη της στοχοθεσίας του ΕΕΠ συμβάλλει και η Μουσική ως ανεξάρτητο γνωστικό αντικείμενο με μουσικούς και μη μουσικούς στόχους. Διδακτικές αρχές, μέθοδοι, στρατηγικές, ειδικά μέσα και βοηθήματα αποτελούν επιλογές που στοχεύουν στην ελαχιστοποίηση όσων προβλημάτων εμποδίζουν την ενεργή συμμετοχή του μαθητή στην διδασκαλία και την επίτευξη της μάθησης. Τα χαρακτηριστικά του μαθητή οδηγούν την διεπιστημονική ομάδα του κάθε εκπαιδευτικού πλαισίου να συνεργαστεί στον σχεδιασμό, στην υλοποίηση και στην αξιολόγηση του ΕΕΠ. Σε αυτήν την ομάδα συμμετέχει και ο εκπαιδευτικός μουσικής με την δική του σχεδιασμένη παρέμβαση. Η αξιολόγηση λειτουργεί ανατροφοδοτικά ως προς την συνέχιση, τροποποίηση ή και διακοπή του ΕΕΠ.

    Συνεδρίες
    Εξατομικευμένες διδακτικές παρεμβάσεις
    Μαθητές με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες Ι: Προβλήματα όρασης – τύφλωση / Προβλήματα ακοής – κώφωση/Κινητικές αναπηρίες/ Διαταραχές λόγου και ομιλίας
    Μαθητές με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες ΙΙ: Διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές/Μαθητές με διαταραχή ελλειμματικής προσοχής – Υπερκινητικότητα/ Χαρισματικοί μαθητές (17/5-19/5)
    Αξιολόγηση ενταξιακού προγράμματος μουσικής και επίδοσης μαθητών με αναπηρία ή/και ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες
  11. Εισαγωγή στην χοροθεραπεία και εφαρμογή της στην Eιδική Aγωγή

    Ο χορός και η θεραπεία είναι δύο έννοιες στενά συνδεδεμένες από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα. Όμως, η ανάπτυξη του επιστημονικού κλάδου της χοροθεραπείας είναι προϊόν του 20ου αιώνα. Πρόκειται για ένα κλάδο που αναπτύσσεται ραγδαία και μέχρι σήμερα, έχουν σχηματιστεί πολλά και διαφορετικά μοντέλα χοροθεραπείας τα όποια διαφοροποιούνται σε επίπεδο θεωρίας, πρακτικής και αξιολόγησης. Για παράδειγμα, στην Αμερική η χοροθεραπεία ξεκίνησε με την Marion Chase και μαθήματα χορού σε ασθενείς με ψυχιατρικά προβλήματα, στην Αγγλία ξεκίνησε από το χώρο της εκπαίδευσης με βάση τη θεωρία του Laban, ενώ στη Γαλλία αναπτύχθηκε ένα μοντέλο που στηρίχθηκε στα κοινά χαρακτηριστικά των χορών των πρωτόγονων λαών. Στο εξωτερικό υπάρχουν επίσημες σπουδές στη χοροθεραπεία σε πολλά πανεπιστήμια, ενώ στην Ελλάδα δεν παρουσιάζει μεγάλη εξέλιξη στον ακαδημαϊκό χώρο μιας και παρουσιάζεται μόνο ως μάθημα επιλογής σε μερικά πανεπιστήμια της χώρας. Η χοροθεραπεία έχει εφαρμογή σε ποικίλες ομάδες ανθρώπων και σε διάφορους χώρους και αφορά τόσο στον καθημερινό άνθρωπο όσο και στα άτομα με αναπηρία. Επιπλέον, εκτός από το χώρο της υγείας έχει εφαρμογή και άλλους χώρους, όπως η εκπαίδευση. Στην παρούσα ενότητα θα ασχοληθούμε με την εφαρμογή της χοροθεραπείας στην ειδική αγωγή και συγκεκριμένα, στον αυτισμό.

    Συνεδρίες
    Εισαγωγή στην χοροθεραπεία
    Χοροθεραπεία και αυτισμός
  12. Η φωνητική τέχνη σε παιδιά με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες

    Οι μαθητές/μαθήτριες με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες μπορούν μέσα από τη φωνητική τέχνη να εκφραστούν, να κοινωνικοποιηθούν, να ενσωματωθούν στο σχολικό περιβάλλον με ταχύτερους ρυθμούς. Η συμμετοχή τους στην πρόβα του σχολικού φωνητικού συνόλου, είτε πρόκειται για κάποια σχολική γιορτή είτε πρόκειται για ένα απλό τραγούδι, έχει μείζονα σημασία στην μετέπειτα συμπερίληψή τους στο σχολικό γίγνεσθαι. Οι κοινωνικές, συναισθηματικές και επικοινωνιακές δεξιότητές τους μπορούν να αναπτυχθούν μέσα από τη φώνηση, σε ένα πλαίσιο προστατευμένο από τον εκπαιδευτικό που γνωρίζει πως να σχεδιάσει και να εφαρμόσει το κατάλληλο εκπαιδευτικό υλικό. Στα χορωδιακά σύνολα της Ελλάδος υπάρχουν πολλά μέλη με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες, τα οποία συμμετέχουν στα φωνητικά σύνολα εξελίσσοντας τις δεξιότητες και τις ικανότητές τους. Στην παρούσα ενότητα θα ασχοληθούμε με τις τεχνικές που πρέπει να γνωρίζει ο εκπαιδευτικός για να συμπεριλάβει αυτούς τους μαθητές / αυτές τις μαθήτριες στα φωνητικά σύνολα του εκπαιδευτικού περιβάλλοντος, δουλεύοντας με συγκεκριμένο ρεπερτόριο, το οποίο θα προταθεί, και με την ενσωμάτωση κινητικών, φωνητικών και συναισθηματικών παιχνιδιών / ασκήσεων.

    Συνεδρίες
    Συμπερίληψη παιδιών με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες σε φωνητικά σύνολα
    Ρεπερτόριο φωνητικών συνόλων με συμπερίληψη παιδιών με Ειδικές Εκπαιδευτικές Ανάγκες
  13. Αξιοποιώντας την Ψηφιακή Τεχνολογία υπέρ της Τέχνης για παιδιά με ειδικές ανάγκες

    Τα εργαλεία και οι υπηρεσίες Ψηφιακής Τεχνολογίας (web 2.0) παρέχουν δυνατότητες δημιουργίας περιεχομένου σε παιδιά με ειδικές ανάγκες που δεν θα ήταν εφικτές με παραδοσιακά, μη ψηφιακά και μη διαδικτυακά εργαλεία. Τα πλεονεκτήματα για την υποστήριξη εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων και δημιουργίας περιεχομένου υπέρ της Τέχνης αφορούν στις δυνατότητες που παρέχουν για αλληλεπίδραση, συμμετοχή, ενεργή άσκηση της φαντασίας, βιωματική εμπειρία και πρωτοτυπία. Οι βιωματικές τεχνικές στηρίζονται στην αρχή σύμφωνα με την οποία «συγκρατούμε καλύτερα ότι μαθαίνουμε, όταν συνδυάζουμε την θεωρία με την πράξη». Παράλληλα, η Τεχνολογία που χρησιμοποιείται για την ηλεκτρονική μάθηση μπορεί να συμβάλλει στην αποφυγή του κοινωνικού αποκλεισμού και να προάγει την συμπερίληψη παιδιών με ειδικές μαθησιακές ανάγκες. Τα εκπαιδευτικά πακέτα που παρουσιάζονται επιτυγχάνουν άμεσο οπτικό-ακουστικό αποτέλεσμα με ενότητες ζωγραφικής , σχεδίου, μουσικής, κειμένων, εικόνων και έργων τέχνης ενισχύοντας τα κίνητρα, το ενδιαφέρον και την εμπλοκή των παιδιών για το μαθησιακό περιεχόμενο. Τα παιδιά αυξάνουν την αυτοπεποίθησή τους εφόσον αντιλαμβάνονται ότι παρά τη δυσχέρειά τους είναι ικανά να αντεπεξέλθουν και να μάθουν μέσα σε ένα προστατευμένο περιβάλλον. Μετατρέπονται από παθητικοί καταναλωτές πληροφοριών σε ενεργούς δημιουργούς λαμβάνοντας ενεργό ρόλο στη μάθηση και οικοδομούν τη γνώση εξερευνώντας το περιβάλλον.

    Συνεδρίες
    Μικρός αναγνώστης – Παιδικά Παραμύθια
    TuxPaint – Μαγικό πινέλο – Μικροί καλλιτέχνες σε δράση Α΄
  14. Η αξιοποίηση του θεραπευτικού κουκλοθέατρου
    Συνεδρίες
    Ο ρόλος της «κούκλας» στην Ειδική Αγωγή και τη θεραπεία
    Ατομικές και Ομαδικές δραστηριότητες
  15. H θεραπευτική «εργαλειοποίηση» του Μουσείου

    Ως κομβικό παράδειγμα project για την Ειδική Αγωγή, γίνεται αναφορά στο θεραπευτικό κουκλοθέατρο, το οποίο αξιοποιεί την εγγενή εκφραστικότητα της κούκλας σε συνδυασμό με την πληθώρα ατομικών και ομαδικών δραστηριοτήτων που προσφέρει, όπως η κατασκευή, η αλληλεπίδραση με την κούκλα, η παρακολούθηση παραστάσεων καθώς και η δημιουργία αυτοτελών ιστοριών από τους μαθητές/τριες, λειτουργεί θεραπευτικά εστιάζοντας στην καλλιέργεια δεξιοτήτων, στην κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη, στον εντοπισμό και στην αποκατάσταση ψυχικών διαταραχών και σωματικών δυσλειτουργιών.

    Συνεδρίες
    Η «εργαλειοποίση» του μουσείου για την Ειδική Αγωγή
    Προγραμματικές δράσεις μουσείων για παιδιά με ειδικές εκπαιδευτικές ανάγκες
350,00 €
  • Ώρες Επιμόρφωσης: 400
  • ECVET: 20

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ

Καθηγήτρια Χρυσή Βιτσιλάκη
Επιστημονικά Υπεύθυνη
Μαρία Αργυρίου
Ακαδημαϊκά Υπεύθυνη-Ε.ΔΙ.Π Πανεπιστημίου Αιγαίου